Wachtlijst-wegwijzer
Op een wachtlijst staan voelt vaak machteloos. Toch kun je meer doen dan je misschien denkt. Deze wegwijzer neemt je mee in 8 stappen. Je hoeft niet alles te lezen: kies wat nu past.
Ben je in crisis?
Gaat het nu echt niet? Wacht dan niet tot je aan de beurt bent. Je kunt meteen hulp krijgen.
Je rechten
Lang wachten is niet jouw schuld. En je hoeft het niet zomaar te accepteren: er zijn afspraken over hoe lang je mag wachten, en je zorgverzekeraar moet je helpen.
De Treeknorm: hoe lang je mag wachten
Voor de ggz is afgesproken hoe lang je hooguit wacht:
- 4 weken van je aanmelding tot je intake (het eerste gesprek);
- 10 weken van je intake tot het begin van je behandeling.
Samen is dat hooguit 14 weken. In de praktijk wachten veel mensen langer.
Je zorgverzekeraar moet je helpen
Je zorgverzekeraar heeft zorgplicht: die moet ervoor zorgen dat je op tijd de zorg krijgt die je nodig hebt. Wacht je langer dan de Treeknorm? Bel dan je zorgverzekeraar en vraag om wachtlijstbemiddeling (soms heet het zorgbemiddeling). Ze zoeken met je mee naar een plek waar je sneller terecht kunt. Dat kost je niets.
Het telefoonnummer staat op je zorgpas en op de website van je verzekeraar.
Helpt je verzekeraar niet?
Dien dan eerst een klacht in bij je verzekeraar. Kom je er samen niet uit? Dan kun je naar de Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen (SKGZ). Je kunt het probleem ook melden bij de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa).
Ga (terug) naar je huisarts
Ook als je op een wachtlijst staat, blijft je huisarts er voor je. Vertel hoe het nu met je gaat. Wordt het erger? Zeg het. Soms kan je huisarts iets anders regelen of je verwijzing aanpassen.
De praktijkondersteuner ggz (POH-GGZ)
Veel huisartsen werken met een praktijkondersteuner ggz. Daar kun je vaak sneller terecht voor een paar gesprekken, ook terwijl je op een wachtlijst staat.
Het kost je geen eigen risico
Zorg bij de huisarts en de POH-GGZ gaat niet van je eigen risico af.
Hulp voor tussendoor
Je hoeft niet te wachten tot je behandeling begint om ergens steun te vinden.
Minder gespecialiseerde hulp
- Gesprekken met de POH-GGZ bij je huisarts.
- De generalistische basis-ggz: kortere behandelingen voor minder complexe klachten. Vraag je huisarts of dat bij jou past.
- Online modules (eHealth) via je huisarts of je praktijk.
Gratis steun, zonder verwijzing
- De Luisterlijn: dag en nacht een anoniem gesprek. Bel 088 0767 000.
- MIND Hulplijn (vroeger MIND Korrelatie): anoniem advies via telefoon, chat of WhatsApp. Bel 0900-1450 (normale belkosten), maandag tot en met vrijdag.
- 113 heeft een gratis online zelfhulpcursus.
- Inloophuizen en herstelplekken met ervaringsdeskundigen. Kijk op onze kaart of in de MIND Atlas.
Let op
Vraag de praktijk waar je op de wachtlijst staat: verandert er iets aan je plek als je in de tussentijd ergens anders hulp krijgt? Daar is geen algemene regel voor, dus vraag het altijd na.
Meerdere praktijken benaderen
Je mag bij meer dan één praktijk vragen hoe lang de wachttijd is. Zo vind je misschien een plek waar je sneller terecht kunt. Vertel eerlijk als je je ook ergens anders hebt aangemeld; sommige praktijken vragen daarnaar.
Met contact opnemen heb je in een paar minuten een nette e-mail of een belscript, met de vragen die je kunt stellen.
Naar je e-mail en belscriptWachttijden vinden
Waar vind je wachttijden?
- Zorgaanbieders moeten hun wachttijden op hun eigen website zetten.
- Op onze pagina wachttijden en aanmeldstops zie je wat plekken op onze kaart daar zelf over schrijven. We kijken elke week.
- De zorgzoeker van je zorgverzekeraar laat wachttijden zien.
- Op ZorgkaartNederland vind je informatie over praktijken en ervaringen van cliënten.
Wachttijden veranderen snel en zijn niet altijd betrouwbaar. Een oud getal kan je valse hoop geven, of juist onnodig moedeloos maken. Vraag de wachttijd daarom altijd na bij de praktijk zelf.
Wat wordt vergoed?
Je hebt meestal een verwijsbrief nodig
Voor ggz uit je basisverzekering heb je meestal een verwijsbrief nodig, bijvoorbeeld van je huisarts.
Contract of geen contract
Met een naturapolis krijg je zorg bij een praktijk met een contract met je verzekeraar vergoed. Ga je naar een praktijk zonder contract, dan krijg je vaak maar een deel terug. Met een restitutiepolis heb je meer vrije keus.
Eigen risico
Behandeling in de ggz valt onder je eigen risico. In 2026 is dat €385. Sinds 2026 gaat een verkennend gesprek in de ggz niet van je eigen risico af.
Twijfel je? Vraag het je zorgverzekeraar voordat je begint.
De wachttijd doorkomen
Wachten is zwaar. Je hoeft het niet perfect te doen. Kleine dingen kunnen een dag iets lichter maken: een vast ritme, even naar buiten, iemand bellen die je vertrouwt.
Bronnen
We checkten deze tekst op 30 oktober 2026 aan de hand van onder meer deze bronnen.